Truskawka - odmiany, sadzenie, uprawa i pielęgnacja

Truskawki, uważane za prawdziwe królowe jagód, są jednymi z najbardziej lubianych i poszukiwanych roślin uprawnych i dekoracyjnych w przydomowych ogrodach i balkonach. Jasny, bogaty smak i piękny wygląd stoją za popularnością truskawkowych upraw.

Truskawka domowa – opis botaniczny

Truskawka domowa (łac. Fragaria ananassa Duchesne), której bliskim krewnym jest poziomka, jest wieloletnią rośliną zielną z wyprostowaną, owłosioną łodygą o wysokości od 15 do 40 cm. System korzeniowy truskawek jest włóknisty i rozgałęziony, wnika w glebę na głębokość 30-40 cm. Wierzchnia strona blaszki liściowej jest owłosiona, z kolei wewnętrzna ma gęsto wystające żyłki.

Piękne owoce truskawek, zwane jagodami, na swojej powierzchni mają malutkie nasionka, których przeciętna liczba wynosić może ponad 200 sztuk na pojedynczym owocu. Z tego względu truskawki urzekają swoim wyglądem, doskonale sprawdzając się jako rośliny ogrodowe i balkonowe. Preferują gleby lekko gliniaste, piaszczyste, czarnoziemy lub gleby leśne bogate w składniki odżywcze o pH 5,7-6,2.

Dlaczego warto uprawiać truskawki?

Truskawki są niezwykle okazałymi, estetycznymi i co najważniejsze, bardzo zdrowymi owocami. Niezwykła łatwość uprawy truskawek, a także szeroka paleta odmian o różnych stopniach dojrzewania umożliwia zakomponowanie pięknie wyglądającego ogrodu, czy balkonu poświęconego truskawkom.

Truskawki w trakcie kwitnięcia, zależnie od odmiany rośliny wypuszczają piękne białe, różowe, czy czerwone kwiaty. Zaskakujące swoim wyglądem, oprócz praktycznego zastosowania – jako smaczna i zdrowa przekąska, są także ciekawym pomysłem na niebanalną roślinę dekoracyjną. Dzięki temu truskawki mogą być z powodzeniem stosowane jako ogrodowa, czy balkonowa dekoracja przez cały sezon wegetacyjny, a gdy przyjdą pierwsze przymrozki – truskawki można schować do domu, ciesząc się nimi przez cały rok. 

Odmiany truskawek – czym się charakteryzują?

Obecnie istnieją setki rodzajów i odmian truskawek, niemożliwe byłoby opowiedzenie o nich wszystkich, jednakże największą popularnością cieszą się odmiany dzielące się na truskawki wczesne, średnie i późne w zależności od terminu dojrzewania.

• wczesne odmiany truskawek – zaletą wczesnych odmian jest ich szybkie dojrzewanie. Pierwsze plony zbiera się na połowie maja – na początku czerwca (w zależności od regionu). Odmiany wczesne znane są ze swojej różnorodności, mogą przynosić średniej lub dużej wielkości owoce, cechują się gęstym, słodkim miąższem;

• odmiany w połowie sezonu – średnio dojrzewające odmiany truskawek cenione są za odporność na wahania temperatury. Owocowanie w środku lata korzystnie wpływa na słodkawy, lekko poziomkowy smak jagód, ponieważ aktywność słoneczna w tym okresie jest największa. Początek owocowania na południu to 20-25 maja, na północy zaś ok. 5-10 czerwca;

• późno dojrzewające odmiany – późne odmiany charakteryzują się dobrą mrozoodpornością i odpornością na niektóre rodzaje chorób i szkodników. Truskawki owocujące w lipcu i sierpniu zawierają największe ilości witamin ze wszystkich odmian. Są lekko kwaskowate, wyraźne i słodkie.

Jak sadzić truskawki? - termin i uprawa

Sadzonki truskawek można sadzić wczesną wiosną lub wczesną jesienią. Jeśli system korzeniowy sadzonek jest zamknięty, tj. znajduje się w pojemniku lub doniczce, za pomocą metody przeładunkowej można rozpocząć sadzenie truskawek już od połowy lipca lub sierpnia. Truskawki niezależnie od odmiany uwielbiają sadzenie w pochmurny dzień po deszczu lub bezpośrednio po podlewaniu.

Truskawki domowe na balkon, czy w ogrodzie preferują miejsca nasłonecznione, osłonięte od wiatru. Gleba pod uprawę truskawek powinna być bogata w materię organiczną. Na uprawę truskawek najlepiej nadają się gleby gliniaste lub piaszczyste, a także czarnoziemy i gleby leśne. Optymalne pH ziemi powinno oscylować na poziomie 5,7-6,2.

Sadzenie truskawek – pielęgnacja roślin

Przed sadzeniem truskawek wczesną wiosną gleba powinna być spulchniana na głębokość 10-12 cm, podobnie jesienią. Truskawki ogrodowe nawadnia się głównie poprzez podlewanie. Powinno być ono umiarkowane, unikając nadmiernej wilgotności gleby. Zapotrzebowanie truskawek ogrodowych na poszczególne składniki pokarmowe zmienia się w okresie wegetacji i zależy od rodzaju gleby oraz warunków pogodowych.

Najważniejszym aspektem pielęgnacji truskawek jest jednak odpowiednie spulchnianie i rozluźnianie ziemi, czy też oczyszczanie z chwastów i czynników chorobotwórczych. Truskawki, które owocują przez cały sezon wegetacyjny, muszą być regularnie zasilane potasem i azotem (zacier kompostowy, nawóz ziołowy i hummus).

Najpopularniejsze odmiany truskawek – co je wyróżnia?

Co roku agronomowie opracowują nowe odmiany truskawek. Znanych jest ponad 2000 odmian, które różnią się smakiem, czasem dojrzewania, wielkością owoców, formą i odpornością na choroby. Jakie są zatem najpopularniejsze odmiany truskawek zależnie od rodzaju?

• Christine – wcześnie dojrzewająca odmiana, która prezentuje zadbane, zwarte i obszerne krzewy. Owoce o średnim ciężarze 60-80 g, stożkowate duże, czerwono-pomarańczowe. Smak jest doskonały, słodki z przyjemną i delikatną kwaskowatością. Sezon owocowania trwa około 3 tygodni;

• Honeoye – wczesna odmiana o wyprostowanych, gęstych krzewach. Jagody są duże, mają stożkowaty kształt. Owoce ciemnoczerwone z przyjemnym połyskiem o średniej wadze od 30 do 50 g. Miąższ soczysty. Smak słodko-kwaśny z wyczuwaną nutą jagód i truskawkowym aromatem;

• Zwisająca Vibrant – jagody ważące do 40 g. Pachnące, o gęstym, ciemnoczerwonym kolorze. Bogate w typowy truskawkowy smak. Roślina o silnej budowie, odporna na choroby i szkodniki. Nadaje się do wszystkich rodzajów gleb;

• Pegasus – odmiana średnio dojrzewająca o dużych, kulisto-stożkowatych jagodach. Odporne na zmienne warunki temperatury, choroby systemu korzennego i gnicie, dobrze rośnie na glebach ciężkich w ogrodzie i na balkonie;

• Polka – odmiana holenderska, o średnim okresie dojrzewania. Krzewy średniej wysokości, niezbyt rozłożyste. Jagody o stosunkowo dużych rozmiarach mają kształt stożka z szeroką podstawą. Błyszczące o intensywnym, ciemnoczerwonym kolorze. Miąższ czerwony, w samym środku dużo jaśniejszy. Cechują się słodkim, lekko kwaskowatym, niedojrzałym smakiem;

• Annanasa White – odmiana średnio-późna, bezwłosa o wysokości krzewów sięgającej 25-30 cm. Jagody o wydłużonym kształcie, charakteryzują się oryginalnym, białym kolorem i czerwonymi nasionkami. Miąższ jest soczysty, słodki o wyraźnym aromacie;

• Zwisająca San Andreas – odmiana powtarzająca, hodowana przez cały rok. Cechuje się atrakcyjnymi owocami o ciężarze do 50 g. Jaskrawoczerwone, z błyszczącym połyskiem. Miąższ czerwony, soczysty, bardzo gęsty, bez pustych przestrzeni. Mrozoodporna, stosunkowo wytrzymała na suszę, wiosenne i jesienne przymrozki;

• Judibell – Późno dojrzewająca odmiana, plonująca do końca lipca. Krzewy gęste, jagody o wadze 30-35 g. Duże, jaskrawoczerwone, równe i stożkowate. Odmiana cechuje się przyjemnym smakiem, soczystym, lekko truskawkowym i kwaskowatym. Wysoce wydajna w plonach;

• Florence – odmiana charakteryzująca się odpornością na choroby, smacznymi i dużymi jagodami. Zaokrąglone i równe owoce o jaskrawoczerwonym kolorze w fazie pełnej dojrzałości przemieniają się w ciemny burgund. Miąższ soczysty i miękki. Smak harmonijnie łączy przyjemną kwaskowość i słodycz, pozostawiając aromat truskawki z nutką malin.

Truskawki – wyjątkowe owoce na balkon i do ogrodu

Uprawa truskawek na balkonie, czy w ogrodzie jest niezwykle łatwa i przyjemna. Rozpoczynając sadzenie truskawek, należy wziąć pod uwagę osobiste preferencje, rodzaj i odmianę danej truskawki, a także warunki klimatyczne.